De Grachten promenade: een gemeenschap in het klein
Samen wonen en leven met zorg wanneer dat nodig is, door als cliënten, familie en andere naasten, zorgprofessionals en andere ‘samenwerkers’ met een andere achtergrond samen te werken: dat doet Sensire al twee jaar middels de ‘Anders Wonen’ beweging op De Grachten Promenade. Een gemeenschap in het klein, waar blijkt dat mensen zonder zorgopleiding niet meer weg te denken zijn in de manier waarop we zorg bieden.
Dilemma experimenteren versus de realiteit
Op de Grachten Promenade konden we de afgelopen jaren samen écht experimenteren: het leren door te doen, op een plek waar nog geen kaders waren. De juiste ingrediënten om een community op te bouwen, zoals nieuwe cliënten, nieuwe collega’s en de juiste energie om zoiets nieuws te doen, leverden Sensire veel waardevolle informatie op. Onder andere het werken vanuit de uitgangspunten dat er wordt gehandeld vanuit nieuwsgierigheid in plaats van gewoonte; zoals thuis en gelijkwaardig in plaats van vanuit het instituut; en op basis van eigen regie, zelf- en samenredzaamheid in plaats van alle zorgen over te nemen. Ook hebben we daar een aantal lessen geleerd die we nu willen toepassen op andere locaties.
Het blijkt echter niet eenvoudig om de ‘Anders Wonen’ beweging succesvol te starten op een bestaande locatie, omdat we daar niet vanaf nul konden beginnen en de bestaande kaders en systemen nog de overhand hadden. Vooral de geleerde les van het bewust stilstaan en reflecteren om te kunnen veranderen, blijken we nog niet goed toe te kunnen passen. Een praktisch voorbeeld is dat binnen de Grachten Promenade op een gegeven moment geen onderscheid meer werd gemaakt tussen 'zorg' uren en 'indirecte' uren. Het stilstaan (niet direct klantgebonden tijd) voelde eerst als fout, want dat is toch geen zorg? Maar zonder bewust stil te staan en in dialoog te reflecteren en vertragen kan je niet leren en veranderen.
Een andere geleerde les om succesvol te veranderen is het zorgen voor een voedingsbodem waar aandacht is voor teamdynamiek, psychologische veiligheid, angsten en zorgen. Een plek om te leren en risico’s te kunnen aanvaarden. En ook leerden we dat het van belang is ervoor te zorgen dat de nieuwe visie als ‘hitteschild’ kan dienen door het ‘nieuwe normaal’ als onomkeerbaar te zien. En ook is het hebben van een aanjager die de teams ondersteunt in de verandering een belangrijke factor om van oud naar nieuw gedrag te komen.
Alle geleerde lessen op de Grachtenpromenade zijn gebundeld in een toolbox. De toolbox zal continu aangevuld worden met nieuwe inzichten en leermomenten. Met de start van het programma Naobij de buurt is er tot slot voor gekozen om de Anders Wonen beweging niet als een losstaand iets te houden maar het op te laten gaan in Naobij de buurt.
