Hier vindt u alle informatie rondom Corona klik hier
Zorginhoudelijke indicatoren
Zorginhoudelijke indicatoren

Zorginhoudelijke indicatoren

De kwaliteit van onze professionele verpleeghuiszorg is in verschillende thema’s uit te drukken. Elk thema zegt iets over een deel van het zorgproces.

Een professioneel beeld

In de zorg binnen verpleeghuizen zijn er vier thema’s waarover zeker moet worden gerapporteerd. Dit zijn:

  • Medicatieveiligheid
  • Decubituspreventie (het voorkomen van doorliggen)
  • Het gemotiveerd gebruik van vrijheid beperkende maatregelen
  • Het vooruitkijken naar het verloop van het ziekteproces. Waarbij bewoner, familie, arts en zorg samen keuzes bespreken en vastleggen.

Deze thema’s zijn van belang omdat dit thema’s zijn die over de verschillende onderdelen van het zorgproces wat zeggen. In totaal geeft dit een beeld van de kwaliteit van de zorgverlening vanuit het professionele perspectief.

Wij vinden het belangrijk om zicht te hebben op de kwaliteit van zorg, maar wel op zo’n manier dat onze professionals geen extra administratieve handelingen hoeven te verrichten. We kiezen daarom bewust om niet apart alle basisindicatoren uit het kwaliteitskader te registreren, zolang we dit niet gemakkelijk uit de zorg- of behandeldossiers kunnen halen. Wel scholen we aandachtsvelders twee keer per jaar. Deze aandachtsvelders hebben we bijvoorbeeld voor de thema’s: probleemgedrag, medicatieveiligheid, decubitus en hygiëne. Elk thema heeft daarnaast een senior teamverpleegkundige die de inhoud bewaakt en borgt dat het thema voldoende aandacht krijgt in de teams.

De risico’s verkleinen

In 2017 hebben we het digitaal aftekenen van medicatie ingevoerd. Hiermee hebben we twee risico’s in dit proces verkleind. In de eerste plaats wordt medicatie tijdig aangereikt, omdat het systeem een signaal geeft als de medicatie niet tijdig is geregistreerd.

In de tweede plaats worden veranderingen in het voorschrijven van de arts direct verwerkt op de toedieningslijst. Er zijn ook foto’s van de bewoners in het systeem opgenomen, zodat de kans nog kleiner is dat men zich vergist.

Minder medicatiemomenten

Voor 2018 hebben we op een locaties het aantal standaard uitgiftemomenten per dag kunnen verkleinen van vier naar drie keer per dag. We gaan in 2019 hiermee verder om per locatie te bepalen of dit wenselijk is. Gemakshalve zou dit een verkleining van het risico van 25% kunnen geven.

Alle bewoners van Sensire Wonen met Zorg gebruiken medicatie, deze medicatie wordt voorgeschreven door de huisarts of door de specialist ouderengeneeskunde. Er wonen gemiddeld 500 mensen bij Sensire. Als we uitgaan van twee keer per dag hebben we het over 1000 medicatie-toedieningen per dag, dit zijn er 30.000 per maand.

De apotheker en de arts evalueren twee keer per jaar voor elke bewoner de medicatie die wordt voorgeschreven. Alle medicatie voor de bewoners wordt door de apotheek in een ‘medicatie doseer systeem’ aangeleverd. Dit betekent dat de apotheek de eerste controle al heeft gedaan: Het juiste medicijn, de juiste dossering, het juiste tijdstip.

De tweede controle wordt door de verzorgende of verpleegkundige uitgevoerd voordat het medicijn wordt aangereikt of toegediend. Incidenten worden in de teams besproken en eventuele leerpunten worden opgenomen in het jaarplan per team of het jaarplan medicatieveiligheid.

Bij medicatie waarbij de apotheek niet de eerste controle kan uitvoeren, bijvoorbeeld omdat deze medicatie word geleverd in de vorm van een injectie, wordt de tweede controle uitgevoerd door een collega.

Individuele aandacht

Decubitus, ofwel doorliggen, is een verzamelnaam voor drukplekken op het lichaam die tot letsel kunnen leiden. Mensen die bedlegerig zijn, zijn er gevoelig voor, maar het kan bijvoorbeeld ook voorkomen bij mensen die in een rolstoel zitten. Het letsel is er in verschillende gradaties, variërend van rode plekken tot wonden.

Bij alle bewoners van Sensire wordt het risico op decubitus beoordeeld en worden er zo nodig preventieve maatregelen genomen. Dit is onderdeel van het standaard zorgproces.

In die gevallen waarbij decubitus een risico is, worden materialen ingezet om het ontstaan van wonden te voorkomen. Daarnaast is er aandacht voor het beweegpatroon van de bewoner, zo nodig ook ’s nachts in de vorm van wisselligging.

Goede, gezonde voeding leidt tot een kleiner risico op wonden ten gevolge van decubitus. Ook bepaalde medicatie kan een negatieve invloed hebben op het ontstaan van decubitus. Ook hier is extra aandacht voor per individuele bewoner.

Bij Sensire is eind 2019 bij 42 procent van de bewoners sprake van een verhoogd risico voor decubitus. Wij nemen dan extra maatregelen om dit risico te beperken. In 2019 bleek dat het lastig was om op het thema decubitus continue aandacht te verkrijgen. Enerzijds pakten niet alle aandachtsvelders hun rol en/of werden daarin voldoende ondersteund. Anderzijds werd er weinig gekeken naar preventieve maatregelen om decubitus te voorkomen, maar worden gelijk hulpmiddelen ingezet. De decubituscommissie heeft in het derde kwartaal een nieuwe samenstelling gekregen om met frisse energie het thema op te pakken. De twee acties die zij eind van het jaar geformuleerd hebben zijn: twee keer per jaar voor aandachtsvelders een scholing starten (start in 2020) en bekijken hoe de communicatie naar en tussen aandachtsvelders verbeterd kan worden, vooral gericht op de preventie van decubitus.

Als het anders onveilig wordt

Vrijheid beperkende maatregelen worden binnen Sensire in beginsel niet toegepast. Alleen als er geen andere mogelijkheden zijn, kunnen middelen worden ingezet die invloed hebben op de persoonlijke vrijheid van mensen. En alleen om de bewoner of anderen te beschermen en de veiligheid van de bewoner en diens omgeving te vergroten. Het afgelopen jaar hebben we nieuwe bedden geïntroduceerd op alle woningen met deelbare bedrekken. Hierdoor behoudt de bewoner de houvast van het rek, maar ook de vrijheid om op elk moment het bed uit te kunnen. 

De wet Bijzondere Opnemingen Psychiatrische Ziekenhuizen (BOPZ) geeft kaders voor het inzetten van vrijheidsbeperkende maatregelen. De wet BOPZ is in doorontwikkeling naar de wet Zorg en Dwang. Hier is halverwege 2019 een projectgroep mee gestart, maar dat proces is in 2019 nog niet afgerond.

In de wet BOPZ zijn diverse maatregelen aangemerkt als vrijheidsbeperkend. Voorbeelden van middelen die de vrijheid beperken zijn het voorzetblad op een rolstoel, of een volledig bedhek. Soms zijn er middelen in te zetten die eenzelfde effect hebben, maar de vrijheid niet of minder beperken, zoals camera’s of bewegingssensoren.

Bij een sensor, camera of GPS-armband spreekt de wet echter ook van vrijheidsbeperking. Men zou ook kunnen zeggen dat hier de bewegingsvrijheid wordt verruimd, maar de privacy wordt verminderd. De afweging van middelen moet in elk individueel geval worden gemaakt. Bij Sensire zien we al wel een verschuiving van beperkende maatregelen naar middelen die de vrijheid juist verhogen. In 2020 wordt langzaam gekeken hoe we deze vrijheidsbeperkende maatregelen opnieuw vorm kunnen geven.

Blijvend in gesprek

Niet altijd zijn wij en de familie van de bewoner ons bewust van het beperken van vrijheid en de risico’s of de ontregeling die dit teweeg kan brengen, zeker bij mensen die, al dan niet tijdelijk, verward zijn. Technisch is het plaatsen van een rolstoel op de rem bij een tafel of het omhoog zetten van bedrekken al een vrijheidsbeperking.

Het gesprek hierover en de aandacht hiervoor in de overleggen met de bewoner, de familie en de betrokken behandelaren en zorgmedewerkers is daarom zeer belangrijk. Afspraken voor deze middelen worden dan ook altijd expliciet in het zorgdossier van de bewoner vermeld en steeds samen geëvalueerd.

In 2019 zijn de voorbereidingen gestart voor de invoering van de Wet zorg en dwang per 1 januari 2020. Met het oog op de fusie tussen Sutfene en Sensire is er een gecombineerde voorbereidingsgroep gestart om de wetgeving te verkennen en stappen te zetten in de invoering van de wetgeving in de zorgorganisaties. Waarbij de goede en persoonlijke zorg die we nu al leveren het vertrekpunt was. Het overgangsjaar 2020 beschouwen we als een pilotjaar waarin we met elkaar ervaringen en inzichten opdoen en deze uitwisselen. Met elkaar onderzoeken we hoe we met vrijheid en veiligheid kunnen omgaan vanuit de doelstelling van Radicale vernieuwing. We handelen in de geest van de Wet zorg en dwang maar verliezen de bedoeling – Leven zoals u wilt – niet uit het oog. Niet de handeling staat centraal, maar wat de klant of bewoner wil. Daarbij blijven we zoveel mogelijk weg van onnodige administratieve handelingen en regeldruk.

De keuzes vastleggen

"n het individuele zorgdossier van elke bewoner is opgenomen wat er van de medewerkers van Sensire wordt verwacht bij een acute situatie, zoals een infectie, een bloeding of een hersen- of hartinfarct. Met elke bewoner en zijn naaste voert de arts het gesprek over de wensen en verwachtingen die mensen in deze laatste fase van hun leven hebben. In veel gevallen is er al een lang ziekteproces thuis doorlopen en is er berusting in het feit dat ouder worden in veel gevallen wordt vergezeld door kwalen of ziekten. De keuzes die bewoners en hun naasten daarin maken worden daarom zo specifiek mogelijk vastgelegd in het behandeldossier Ysis. Streven is om dit bij inhuizing vast te leggen, maar in ieder geval binnen 6 weken na de inhuizing.

Handelen naar de afspraken

Er wordt op basis van de afspraken met de bewoner en zijn familie gehandeld. Vaak zijn er ook afspraken over het wel of niet medisch behandelen in een ziekenhuis. In die gevallen waarin een acute ziekenhuisopname nodig is, is er veelal sprake van een acute medische situatie waarin de inzet van de medische specialistische beoordeling noodzakelijk is.

Monitoring

Naast de vier basisindicatoren uit het kwaliteitskader besteden we binnen Sensire Wonen met Zorg ook veel aandacht aan het thema hygiëne. Begin 2019 is er gestart met het maken van een plan van aanpak op het gedrag van medewerkers. Het doel hiervan is het naleven van bestaande afspraken met betrekking tot infectiepreventie en hygiëne en in het bijzonder aandacht voor kledingvoorschriften. Er zijn in 2019 twee themamiddagen georganiseerd voor de aandachtsvelders om kennis te behouden en te verdiepen. Ook zijn er binnen de vakgroepen aandachtsvelders aangesteld. Daarnaast is de werkinstructie over de omkleedprocedure bij infectieziekten goed op papier gezet. Behandelaren voelden zich daarnaast niet goed aangesloten op de werkinstructies met betrekking tot beschermende maatregelen die zij moeten inzetten bij een uitbraak. In de werkinstructie is dan ook een kopje opgenomen voor artsen en behandelaren. In het vierde kwartaal van 2019 is gekozen voor een andere opzet voor de basisscholing voor nieuwe aandachtsvelders: deze wordt voortaan gegeven door een deskundige op het gebied van infectiepreventie. Dit betreft een gezamenlijke basisscholing met andere zorgorganisaties in de regio.

Overzicht uitbraken Infecties met sluiting afdelingen Sensire 2019

Kwetsbare ouderen zijn gevoelig voor infecties. Infecties die bij gezonde mensen een kort ongemak veroorzaken, heeft in deze groep snel ernstige gevolgen. Zodra zich een besmettelijke aandoening voordoet in een groep, nemen we maatregelen om verspreiding in de groep en op de locatie te voorkomen en communiceren we daarover met bewoners en naasten. Het sluiten van een woning en beperken van contacten zijn voorbeelden van maatregelen, die dan nodig zijn. Op dat moment wordt met een Deskundige Infectiepreventie en een team van deskundigen binnen Sensire regelmatig overlegd over de situatie van elke bewoner in die groep.

Deze webpagina is onderdeel van het Kwaliteitsvenster, waarin Sensire aan de hand van een aantal thema’s verantwoording aflegt over de manier waarop ze de kwaliteit van haar diensten waarborgt.